Nhà thờ Mộ Thánh Jerusalem và chiếc thang bất động
Một nơi hành hương quan trọng của Kitô giáo
Nhà thờ Mộ Thánh nằm trong khu phố Kitô giáo của Thành Cổ Jerusalem. Theo nhiều truyền thống Kitô giáo, đây là nơi gắn với việc Chúa Giêsu bị đóng đinh, được an táng và phục sinh. Vì thế nhà thờ trở thành một trong những địa điểm hành hương quan trọng nhất của thế giới Kitô giáo. Du khách từ nhiều quốc gia đến đây cùng với các cộng đồng tín hữu địa phương. Công trình không chỉ là di tích lịch sử mà vẫn có những buổi cầu nguyện, nghi lễ và thánh lễ mỗi ngày.
Nhà thờ lớn đầu tiên được xây vào thế kỷ thứ tư dưới thời Hoàng đế Constantine. Truyền thống Kitô giáo cũng liên hệ việc nhận diện những nơi thánh với bà Helena, mẹ của hoàng đế. Qua nhiều thế kỷ, công trình đã trải qua phá hủy, trùng tu và xây dựng lại. Kiến trúc hiện nay chứa đựng nhiều lớp lịch sử, bao gồm các phần thời Trung cổ và gian tròn bao quanh ngôi mộ theo truyền thống.
Sáu cộng đồng Kitô giáo cùng chia sẻ
Điểm đặc biệt của nhà thờ là không do một giáo phái duy nhất quản lý. Các cộng đồng Chính thống giáo Hy Lạp, Công giáo La Mã do các tu sĩ Phanxicô đại diện và Giáo hội Tông truyền Armenia có những quyền lịch sử quan trọng. Các Giáo hội Chính thống Coptic, Syriac và Ethiopia cũng có những quyền được công nhận. Mỗi cộng đồng duy trì nghi lễ, ngôn ngữ phụng vụ và lịch riêng.
Những quy định thường được gọi là Status Quo điều chỉnh việc sử dụng nhà nguyện, thời gian cử hành nghi lễ và nhiều công việc bảo trì. Một số quy định được xác nhận dưới thời Ottoman trong thế kỷ XIX, nhưng nguồn gốc có thể lâu đời hơn. Vì vậy những thay đổi tưởng như nhỏ đôi khi cũng cần sự thống nhất giữa nhiều cộng đồng.
Vì sao chiếc thang gỗ nổi tiếng?
Trên gờ đá ở mặt tiền phía trên lối vào có một chiếc thang gỗ nhỏ. Người ta thường gọi đó là “chiếc thang bất động”. Tên gọi không có nghĩa chiếc thang không thể di chuyển về mặt vật lý. Nó trở thành biểu tượng của sự cân bằng mong manh giữa những quyền sử dụng và trách nhiệm tại nơi thánh chung.
Chiếc thang xuất hiện trong các bức ảnh và tranh vẽ cũ, nhưng ngày đầu tiên nó được đặt tại đó chưa được chứng minh chắc chắn. Vật dụng rất bình thường này giúp du khách hiểu rằng lịch sử tôn giáo cũng được tạo nên từ những thỏa thuận thực tế và cách sống chung.
Đến thăm và tôn trọng sinh hoạt tôn giáo
Bên trong nhà thờ có Phiến đá Xức dầu, gian tròn và ngôi đền nhỏ bao quanh ngôi mộ theo truyền thống, cùng những nhà nguyện gắn với đồi Golgotha. Vào dịp Phục sinh và các lễ lớn, số lượng người hành hương có thể rất đông.
Trước khi tham quan nên kiểm tra thông tin ra vào và an ninh, đồng thời không cản trở người đang cầu nguyện. Các tài liệu của Dòng Phanxicô tại Đất Thánh, nghiên cứu lịch sử và ảnh tư liệu trên Wikimedia Commons là những nguồn tham khảo phù hợp.