גדי אייזנקאָט: פֿון רמטכ״ל ביז אַ מעגלעכן פּרעמיער

אַ לאַנגע מיליטערישע קאַריערע

גדי אייזנקאָט האָט געדינט אין צה״ל מער ווי פֿערציק יאָר און איז געווען הויפּט פֿון גענעראַל־שטאַב צווישן 2015 און 2019. ער האָט געהאַט וויכטיקע קאָמאַנדיר־און־שטאַב־פֿונקציעס. זײַן ציבורישע רעפּוטאַציע איז פֿאַרבונדן מיט זיכערקייט־דערפֿאַרונג און אָרגאַניזאַציע. אין ישׂראל זײַנען שוין פֿריִער גענעראַלן געוואָרן גרויסע פּאָליטיקער, אָבער אַ מיליטערישער ראַנג גיט קיינעם נישט אויטאָמאַטיש דאָס אַמט פֿון פּרעמיער. מען דאַרף געווינען שטימען און בויען אַ קאָאַליציע.

דער וועג אין פּאָליטיק

נאָך דער אַרמיי איז אייזנקאָט אַרײַן אין לאַנדישע פּאָליטיק. נאָך אָקטאָבער 2023 האָט ער זיך באַטייליקט אין דער קריג־איינהייט־רעגירונג און שפּעטער אויסגעשטעלט זיך ווי אַ קאָנקורענט צו בנימין נתניהו. זײַן משפּחה האָט איבערגעלעבט אַ גרויסן טרויער בעת דער מלחמה אין עזה, אַרײַנגערעכנט דעם טויט פֿון זײַן זון. דאָס דאַרף מען באַשרײַבן מיט כּבֿוד, אָבער נישט פֿאַרמישן משפּחה־טראַגעדיע מיט אַ פּאָליטישער באַווייַז.

סקרים פֿאַרן 27סטן אָקטאָבער

דעם 25סטן אָקטאָבער 2026 זײַנען די בחירות נאָך נישט פֿאָרגעקומען; דער וואַל־טאָג איז באַשטימט פֿאַר 27סטן אָקטאָבער. עטלעכע סקרים האָבן געגעבן דער רשימה ישר אַרום 20 ביז 23 מאַנדאַטן, אין טייל סקרים מער ווי ליכוד. אַזעלכע ציפֿערן זענען נישט קיין אמתע וואַל־רעזולטאַטן און קענען זיך טוישן. אין דער כּנסת זיצן 120 מיטגלידער, און אַ רעגירונג דאַרף געוויינלעך די שטיצע פֿון לפּחות 61.

פּראָגראַם און קשיות

שטיצער דערמאָנען זײַן מיליטערישע דערפֿאַרונג און אַ מעגלעכן נײַעם נוסח פֿון רעגירן. קריטיקער פֿרעגן צי זײַנע זיכערקייט־פּאָזיציעס ברענגען אַ טיפֿן ענדערונג אָדער נאָר אַן אַנדערע פֿירונג. רעליגיע־און־שטאַט, די מערב־ברעג, אַראַבישע פּאַרטייען און דער געריכט־סיסטעם קענען שווער מאַכן די קאָאַליציע־שמועסן. אַ גוטער אַרטיקל שיידט אויס צווישן זײַנע אייגענע ווערטער, אומאָפּהענגיקע ביאָגראַפֿיע און סקר־אויסרעכענונגען.

ווי אַ פּרעמיער ווערט אויסגעקליבן

אין ישׂראל שטימט מען פֿאַר פּאַרטיי־ליסטעס און נישט דירעקט פֿאַר אַ פּרעמיער. דער פּרעזידענט באַטרויט אַ כּנסת־מיטגליד מיטן פּרוּוון אויפֿשטעלן אַ רעגירונג. דער גרעסטער פּאַרטיי־בלאָק קען נאָך אַלץ נישט האָבן גענוג שותּפֿים. דערפֿאַר איז אייזנקאָט איצט אַן ערנסטער קאַנדידאַט, אָבער נאָך נישט אַ געוויילטער פּרעמיער און נישט אַ זיכערער געווינער.

נאָך אַ וויכטיקער פּונקט

אַ סקר פֿון איין פֿאָרש־אינסטיטוט איז נישט דער באַשלוס פֿון גאַנצן ציבור. דער רעזולטאַט הענגט אָן פֿון אויסקלײַב פֿון געפֿרעגטע מענטשן, סטאַטיסטישער אומזיכערקייט און חשבונות וועגן קליינע פּאַרטייען. אין אַ פּאַרלאַמענטאַרער סיסטעם קענען קליינע פּאַרטייען ענדערן דעם אויסקום בײַ קאָאַליציע־שמועסן. דערפֿאַר וועט מען ערשט נאָך דער וואַל און פֿאַרהאַנדלונגען וויסן ווער עס קען טאַקע אויפֿשטעלן אַ רעגירונג.

מקורים און לינקען

EnglishעבריתFrançaisРусскийייִדיש

לעצטע דערהײַנטיקונג: 25 אָקטאָבער 2026.